موی گرگ در جشنواره کودک؛ روایتی که دل دختران دانش‌آموز را لرزاند

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها، کوروش دیباج: شامگاه یکشنبه، در دومین روز از سی و هفتمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان، سالن سینما ساحل اصفهان میزبان گروهی از دانش‌آموزان دختر بود. سالن پر شده بود از شور و هیجان نوجوانانی که آمده بودند تا فیلم تازه‌ای از سینمای ایران را تماشا کنند؛ فیلمی به کارگردانی فریدون نجفی با نام موی گرگ که از همان ابتدا وعده می‌داد تجربه‌ای متفاوت از دنیای کودکی و نوجوانی را پیش روی تماشاگران بگذارد.

فضای جشنواره پر از رنگ و صدا بود؛ دختران با یونیفرم‌هایی با رنگ‌آبی فیروزه ای که با خنده و هیجان وارد سالن شدند، بعضی در دستشان بسته‌های پاپ‌کورن داشتند و بعضی هم بی‌وقفه در سالن در کنار جلیقه و کارت جشنواره عکس می‌گرفتند. روی پرده بزرگ، عنوان فیلم موی گرگ نقش بست و سکوتی پرشور در سالن پیچید. همه چشم‌ها به پرده دوخته شد.

قصه‌ای از روستا، قصه‌ای از دل نوجوانی

موی گرگ روایت آشو، نوجوانی است که به همراه دختربچه‌ای به نام اسما راهی سفری در دل کوهستان می‌شود. آشو باید اسما را به روستایی دیگر برساند زیرا باور دارند قدم این دختر خوش‌یمن است. اما در میانه راه اتفاقی رخ می‌دهد که آشو را میان دو انتخاب بزرگ قرار می‌دهد؛ بازگرداندن کودک به روستای خود یا دنبال کردن آرزو و نیازی که در دلش شعله‌ور است. فیلم به شکلی شاعرانه نشان می‌دهد که چگونه خیال کودکی می‌تواند در برابر سنگینی باورها و واقعیت‌ها به معامله گذاشته شود.

کارگردان در گفت‌وگوهای پیشین خود گفته بود: این فیلم از زاویه دید نوجوان ساخته شده و هدفش آن بوده که نشان دهد ترس و شجاعت دو روی یک سکه‌اند. همین نگاه باعث شد که تماشای فیلم برای دانش‌آموزان حاضر در جشنواره تجربه‌ای پر از همذات‌پنداری باشد.

نگاه دختران به فیلم موی گرگ

بعد از پایان فیلم، وقتی چراغ‌های سالن روشن شد، جمعی از دختران نوجوان در حالی که پوسته‌های خوراکی خود را جمع می کردند با هم در مورد فیلم بحث می‌کردند. یکی با هیجان می‌گفت چقدر از شخصیت آشو خوشش آمده و دیگری از غافلگیری میانه داستان حرف می‌زد.

مریم، یکی از دانش‌آموزان حاضر، به خبرنگار مهر گفت که برایش جالب بوده شخصیت اصلی با وجود ترس، تصمیم گرفت راه دشوارتر را انتخاب کند.

وی معتقد است این موضوع می‌تواند برای هر نوجوانی آموزنده باشد زیرا همه در زندگی با انتخاب‌های سخت روبه‌رو می‌شوند.

الهام، دانش‌آموزی دیگر، با نگاهی جدی‌تر به خبرنگار مهر گفت برایش مهم بوده فیلم نشان دهد باورهای سنتی و فشارهای اجتماعی چگونه می‌توانند مسیر زندگی افراد را تغییر دهند.

وی احساس می‌کرد که اسما نمادی از آینده‌ای است که باید از آن محافظت کرد.

برخی از دختران هم به جنبه‌های بصری فیلم اشاره می‌کردند. یکی از آنها گفت: مناظر طبیعی و کوهستانی فیلم باعث شد حس کند واقعا در دل روستا و طبیعت قدم می‌زند.

دیگری از موسیقی محلی فیلم تعریف می‌کرد و می‌گفت آهنگ‌ها فضای فیلم را واقعی‌تر و شنیدنی‌تر کرده است.

جشنواره؛ تجربه‌ای فراتر از سینما

برای بسیاری از این دانش‌آموزان، حضور در جشنواره فیلم کودک تجربه‌ای تازه بود. تماشای فیلم در سالن بزرگ و همراه با صدها دانش‌آموز دیگر، برایشان حال و هوایی متفاوت از سینماهای عادی داشت. بعضی‌ها می‌گفتند که این اولین بار است در جشنواره شرکت کرده‌اند و خوشحال‌اند که فیلمی دیدند که درباره نوجوانان است و از زاویه دید آنها روایت می‌شود.

جشنواره فیلم کودک و نوجوان نه تنها فرصتی برای نمایش آثار تازه سینمای ایران است بلکه به مکانی برای گفتگو میان نسل آینده و هنرمندان تبدیل شده است. دختران دانش‌آموز حاضر در سالن بعد از فیلم درباره قهرمانان داستان، درباره مفهوم شجاعت و حتی درباره فشار سنت‌ها با هم صحبت می‌کردند. همین گفتگوها نشان می‌دهد که فیلم توانسته ذهن آنها را درگیر کند.

روایت درونی تماشاگران

در گوشه‌ای دیگر از سالن، زهرا با هیجان به دوستانش می‌گفت خود را جای شخصیت آشو گذاشته است. وی توضیح می‌داد که اگر در موقعیت او بود چه می‌کرد. این همذات‌پنداری یکی از ویژگی‌های مهم سینمای کودک و نوجوان است؛ سینمایی که باید به مخاطب امکان دهد تا خویشتن خود را در آینه داستان ببیند.

سمیه، یکی دیگر از دانش‌آموزان، پیرامون فیلم گفت که برایش مهم بوده فیلم نشان دهد حتی نوجوانان هم می‌توانند مسئولیت‌های بزرگ بر دوش بگیرند.

وی با خنده اضافه کرد: گاهی بزرگ‌ترها نوجوانان را دست‌کم می‌گیرند اما موی گرگ نشان داد که تصمیم‌های بزرگ می‌توانند بر دوش نوجوانی هم قرار بگیرند.

سینما به مثابه کلاس درس زندگی

تماشای فیلم برای بسیاری از دختران نه فقط یک سرگرمی بلکه نوعی آموزش غیرمستقیم بود.

یکی از دانش‌آموزان در گفت‌وگو با خبرنگار مهر گفت: فیلم به وی یاد داده است در لحظه‌های ترسناک باید به یاد آورد شجاعت تنها در نبودن ترس نیست بلکه در غلبه بر ترس معنا پیدا می‌کند.

دیگری تاکید می‌کرد: فیلم به او فهماند آرزوهای شخصی مهم‌اند اما گاهی باید برای دیگران از خود گذشت. این برداشت‌ها نشان می‌دهد که فیلم توانسته از سطح یک روایت ساده فراتر برود و به بستری برای گفت‌وگوی ذهنی و جمعی میان نوجوانان بدل شود.

اهمیت جشنواره برای نسل آینده

اکران فیلم موی گرگ در دومین روز جشنواره فیلم کودک و نوجوان نشان داد که چنین رویدادهایی تا چه اندازه برای نسل جوان اهمیت دارند. دختران دانش‌آموزی که در سالن سینما ساحل اصفهان حضور داشتند نه فقط فیلم تماشا کردند بلکه در تجربه‌ای مشترک و الهام‌بخش سهیم شدند.

فیلم توانست به آنها بیاموزد که زندگی سرشار از انتخاب‌های دشوار است، شجاعت تنها در نبود ترس معنا ندارد و باورها گاه سنگین‌تر از خیال می‌شوند. جشنواره هم به این نوجوانان امکان داد تا در فضایی پرشور و فرهنگی به گفت‌وگو بنشینند، برداشت‌های خود را بیان کنند و آینده سینمای کودک را از نگاه خود بسنجند.