به گزارش اکوایران توشیهیرو مایب، مدیرعامل هوندا پس از بازدید از یکی از تأمینکنندگان خودرویی در شانگهای، به جمعبندی نگرانکنندهای رسید؛ جمعبندیای که شاید تا چند سال پیش گفتنش برای یک برند ژاپنی غیرقابل تصور بود: «ما در برابر اینها هیچ شانسی نداریم.»
این جمله، فقط یک واکنش احساسی نبود؛ بلکه نشانهای از شکاف عمیقی است که میان خودروسازان سنتی و بازیگران جدید صنعت خودرو، بهویژه در چین، شکل گرفته است.
بحران فقط برقی نیست
مشکلات هوندا به خودروهای برقی محدود نمیشود. این شرکت اخیراً چند پروژه مهم از جمله دو مدل الکتریکی جدید و حتی پروژه مشترک با سونی را کنار گذاشته و انتظار میرود تا ۱۵.۸ میلیارد دلار زیان ثبت کند.
اما بحران اصلی، جای دیگری است: بازار چین.
سقوط آزاد در بزرگترین بازار جهان
فروش هوندا در چین طی چند سال اخیر بهشدت کاهش یافته است. این عدد از ۱.۶۲ میلیون دستگاه در سال ۲۰۲۰ به حدود ۶۴۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۲۵ رسیده و پیشبینی میشود تولید سال ۲۰۲۶ حتی به زیر ۶۰۰ هزار دستگاه سقوط کند.
در حال حاضر، تنها حدود نیمی از ظرفیت تولید این شرکت در چین فعال است؛ در حالی که برای سودآوری، این عدد باید بین ۷۰ تا ۸۰ درصد باشد.
«سرعت چین»؛ جایی که بازی عوض شد
یکی از مهمترین دلایل عقبماندگی خودروسازان سنتی، چیزی است که به آن «China Speed» گفته میشود.شرکتهای چینی میتوانند یک خودرو جدید را در کمتر از دو سال توسعه دهند؛ در حالی که این فرآیند برای برندهای قدیمی معمولاً دو برابر یا حتی بیشتر زمان میبرد.
این فقط سرعت نیست؛ تأمینکنندگان چینی همزمان توانستهاند هزینه تولید را بهشدت کاهش دهند، چیزی که حتی بزرگترین خودروسازان جهان هم بهسختی میتوانند با آن رقابت کنند.
واکنش هوندا؛ بازگشت به استقلال مهندسی
هوندا برای جبران این عقبماندگی، تصمیم گرفته ساختار تحقیق و توسعه خود را تغییر دهد. این شرکت در حال انتقال هزاران مهندس به یک زیرمجموعه مهندسی جدید است تا استقلال بیشتری در فرآیند توسعه محصولات ایجاد کند.
در سالهای اخیر، تمرکز تصمیمگیری در ستاد مرکزی باعث کندی توسعه شده بود و حالا هوندا امیدوار است با بازگرداندن آزادی عمل، سرعت خود را افزایش دهد.
با این حال، هنوز مشخص نیست این تغییرات تا چه حد بتواند شرایط را بهبود دهد.
فقط هوندا نیست
نگرانی درباره قدرت چین، محدود به هوندا نیست. مدیرعامل فورد هشدار داده که ظرفیت تولید فعلی چین حتی میتواند کل بازار آمریکای شمالی را پوشش دهد و رقبا را از میدان خارج کند.
در سوی دیگر، مدیران تویوتا نیز از «بحران بقا» صحبت کردهاند و تأکید دارند اگر تغییری رخ ندهد، ادامه مسیر برای این شرکتها دشوار خواهد بود. وقتی بزرگترین خودروساز جهان چنین حرفی میزند، یعنی موضوع شوخی نیست.
چین؛ از بازار به تهدید
چین حالا فقط بزرگترین بازار خودرو نیست؛ بلکه به یک قدرت جهانی در تولید و صادرات تبدیل شده است. در اروپا، برندهایی مثل BYD و SAIC بهسرعت در حال افزایش سهم بازار هستند و حتی از برخی برندهای قدیمی پیشی گرفتهاند. این یعنی رقابت دیگر محدود به داخل چین نیست؛ بلکه به بازارهای جهانی کشیده شده است.
هشدار مدیرعامل هوندا را نمیتوان صرفاً یک اظهار نظر شخصی دانست. واقعیت این است که صنعت خودرو وارد مرحلهای شده که در آن، سرعت توسعه و هزینه تولید تعیینکننده اصلی رقابت است.
در این زمین بازی جدید، چین قواعد را تغییر داده و خودروسازان سنتی اگر نتوانند خود را با این شرایط وفق دهند، احتمالاً خیلی زود از صحنه کنار خواهند رفت.