هومن امینی در پنل زیستبوم پرداختهای اعتباری و خدمات اعتباردهی در یازدهمین همایش بانکداری نوین و نظامهای پرداخت اظهار کرد: هدف ما کمک به رشد اقتصاد دیجیتال است که در حال حاضر فاصله زیادی با اهدافی که ترسیم کردهایم داریم.
او با بیان اینکه برای کمک به رشد اقتصاد دیجیتال اول باید به توانمندسازی افراد کمک کنیم، افزود: در حوزهی نظام اعتباردهی دیجیتال، ابتدا باید افراد و کسبوکارها را شناسایی کنیم، سپس باید احراز اهلیت یا همان اعتبارسنجی صورت بگیرد تا فرد اعتباری را دریافت کند. در ادامه، باید کمک کنیم که اعتبار را برگرداند تا پس از آن، بتواند اعتبار بیشتری دریافت کند.
مدیرعامل دیجیپی توضیح داد: این زنجیرهی ارزش در یک سیستم سنتی نیز سخت ایجاد میشود، حال به این سختی، بُعد دیجیتال را هم اضافه کنید. ما در این فضا میخواهیم افراد را برای پرداخت اعتبار شناسایی کنیم، سپس بررسی کنیم که چه قدر اعتبار به آنها پرداخت کنیم، بعد ببینیم این اعتبار برایشان خلق ارزش کرده است یا نه، کمک کنیم اعتبار در جای درستی مصرف شود و در نهایت کمک کنیم این اعتبار به زنجیره بازگردد.
او با بیان اینکه حل کردن این چند وجهی مانند هفتخان رستم است، اظهار کرد: در ایران هنوز هم در خان اول آن هستیم. سوال این است که چطور میتوان این مسائل را حل کرد؟ در سالهای گذشته تلاش شده تا بر مبنای داده و هوشمندسازی اطلاعات، مشتریان شناخته شوند. حال مشتریان ما اولینبار در سوپری سر کوچه شناسایی میشوند یا در فضای دیجیتال؟ اگر به نسل Z بپردازیم باید بگوییم حتما در فضای دیجیتال شناسایی میشوند.
امینی افزود: ما در مورد افرادی صحبت میکنیم که ابتدا هویتشان در فضای دیجیتال برای ما مشخص شده است. شناسایی افراد بر مبنای داده، این فرصت را برای ما ایجاد کرده تا مطمئن شویم این شخص همان فردی است که خود را معرفی کرده و از طرفی مطمئن شویم که فرد، توان دریافت اعتبار را دارد. همچنین در این فضای دادهمحور به کاربر کمک میکنیم که اعتبارش را مصرف کند و در نهایت در راستای کمک به رشد اقتصاد دیجیتال، به او کمک میکنیم اعتبارش را در جای درست هزینه کند و سپس انگیزه داشته باشد اعتبارش را بازگرداند تا در آینده اعتبار بیشتری دریافت کند. این فرایندی است که ما سعی داریم به عنوان بخشی از اکوسیستم فینتک و لندتک، توسعه بدهیم.
دادههای آلترناتیو به جای دادههای حاکمیتی
امینی توضیح داد: دادههایی که در این مسیر بررسی میشوند لزوما دادههای حاکمیتی نیستند، بلکه دادههای آلترناتیو را مطرح کردهایم. در نگاه کلاسیک افراد پس از آن که به سن قانونی رسیدند تازه صاحب یک هویت مالی میشوند. در این نگاه سنتی، این افراد ارزش داده یا ارزش اعتباریای ندارند. این در حالی است که در شیوههای دیجیتال، فرد با رفتارهای دیجیتالش، باعث افزایش یا کاهش اعتبارش میشود.
مدیرعامل دیجیپی افزود: ما تلاش میکنیم این اعتبارسنجی را شفافتر کنیم تا بر مبنای دادههای آلترناتیو که لزوما حاکمیتی نیستند، این کار را با الگوریتمهای داینامیک انجام دهیم. حال هر چه قدر دادههایمان بیشتر باشد، اعتبار را به فرد مناسب، با مبلغ مناسب و در زمان مناسب میدهیم. ما در اینجا با یک تکنولوژی روبهرو هستیم که هرچه بهتر و هوشمندتر و بدون تعصب برخورد کنیم، شانس شمولیت مالی برای عموم بیشتر خواهد بود.
نقش تنظیمگر در توسعه اقتصاد دیجیتال
امینی با طرح این پرسش که حالا نقش رگولاتور در این مسیر چیست؟ گفت: نخست اینکه رگولاتور باید به ما اعتماد کند، دوم اجازه بدهد به عنوان تسهیلگر کنارش فعالیت کنیم چون هدف همه ما یک چیز است. ما در فرایند اعطای تسهیلات، به کاربر یاد میدهیم که در این فرایند چندوجهی اگر رفتار بهتری داشته باشد اعتبار بیشتری دریافت خواهد کرد و این هم به نفع مشتری است، هم به نفع ما و هم به نفع نظام بانک و حاکمیت، چون افراد در این فرایند یاد میگیرند که چطوز اعتبار بگیرند، چطور خرید کنند و چطور خوشحالتر باشند و در چنین شرایطی است که ناکارآمدی اعطای تسهیلات سنتی کاهش پیدا میکند.
مدیرعامل دیجیپی ادامه داد: در حال حاضر با کمک هوش مصنوعی در دنیای ابردیتاها میتوانیم مدیریت ریسک بسیار دقیقتری داشته باشیم. این در حالی است که در مدل کلاسیک، ارزیابی ریسک به صورت پلهای و زمان براست اما در دنیای دیتا میتوان کار یک سال سیستم سنتی را درمدتزمان بسیار کوتاهتری انجام داد.
او توضیح داد: گذشته از همه این موارد، ما در حال حاضر با مشکل آموزش و سواد مالی روبهرو هستیم. کاربر نمیداند این تسهیلات چیست و چطور باید از آن استفاده کند. موضوع سواد مالی بخشی از هزینههای ما را به خوا اختصاص داده و ما در دیجیپی این هزینه را برای آموزش و توسعه سواد مالی پرداخت میکنیم. اگر بخواهم ساده بگویم امیدواریم که به افراد بیاموزیم رفتار مالی بهتری داشته باشند و ما با توجه به رفتار مالیشان، اعتباردهی به آنها را شخصیسازی میکنیم.
